Árbevirolaš sámi ealáhusat leat boazodoallu, duodji, eanadoallu, bivdu ja guolásteapmi. Dát leat ovttas eará sámi ealáhusaiguin vuođđun máŋggabealat ja buvttadeaddji ealáhusaid ovdánahttimii. Ekologalaš ja ekonomalaš gánnáhahtti ealáhusat leat buoremus dáhkádus seailluhit alla biras- ja kulturárvvuid mat leat duottar- ja vuovdeguovlluin.
Ovdánahttináššit
Boahtte áiggi stuorra hástalus lea nannet ja seailluhit min árbevirolaš sámi ealáhusaid ja seammás ásahit eavttuid ođđa gánnáhahtti ealáhusaide, mat dagahit vejolašvuođaid ovdánahttit nana fitnodagaid ja áibbas ođđa vejolašvuođaid min ealáhuseallimii. Midjiide buohkaide lea hástalus iežamet eavttuid mielde birget rievdadusaiguin ja seammás seailluhit árbedieđu ja ovddidit iežamet gelbbolašvuođa ja máŋggabealatvuođa ealáhuseallimis.
Stuora potensiála
Sámi fitnodagain leat ollo vejolašvuođat ja leat dehálaččat sámi kultuvrii, sámi gillii ja báikegottiid ovdáneapmái ja birgejupmái. Jos Sámediggi galggaš sáhttit árjjalaččat bargat ealáhusgažaldagaiguin, de lea dárbu oažžut ollislaš strategiija mii čielgasit čájeha Sámedikki áigumušaid, sihke iežas ulbmiliidda ja plánema dáfus ja daid eará eiseválddiid ja berošteddjiid ektui geat barget regionála ja báikkálaš ovddidemiin.
Sámedikki rolla
Sámedikkis galggašii leat čielgaseabbo ja lunddoleabbo rolla Ruoŧa guovllupolitihkas. Go bargá sámi ealáhus- ja ovdánahttináššiiguin, de nannejuvvo sámi servodat ja sámiid vejolašvuođat ássat, orrut ja bargat Sámis. Sámediggi ja regionála eiseválddit fertejit ovddidit čielgaseabbo ovttasbarggu, gos strategalaš áššit digaštallojuvvojit.
Dárbbaša sierra ovdánahttinruđa
Stuorámus hástalus lea nannet ja seailluhit sámiid árbevirolaš ealáhusaid ja ásahit eavttuid mat addet vejolašvuođaid ovddidit ođđa gánnáhahtti ealáhusaid. Sámediggái lea dehálaš oažžut iežas ovdánahttinruđaid, mainna ovttas ruhtadit prošeavttaid EU-prográmmaid siskkobealde ja eará nationála bargguin.
Báikkálaš váikkuheapmi
Go lea nana báikkálaš váikkuheapmi ja ovdamearkka dihtii eatnamiid, fuođđo- ja guolleriggodagaid lávdaduvvon hálddašeapmi, de dat lea vuođđun nannet sámi ealáhusaid ja kultuvrra álgoálbmogin. Báikkálaš hálddašeapmi sáhttá leat guolástan- ja guolástanvuoigatvuođaid lihttoláigoheapmi, boraspiriid inventerema ja geahpedeapmi, rusttegiid divodeapmi ja lávdaduvvon doaibmabijut ja eará.