Árktis lea guhkkin eret guovlluin gos ásset ollu olbmot, muhto dattege váikkuhit áibmonuoskkideamit ja dálkkádatváikkuheaddji gássat dan sakka. Dálkkádatmuktimat Árktisis leat čielgasat dál juo go temperatuvrrat leat badjánan, áibmogerddiin leat iešguđege temperatuvrrat ja eanet njuoskkadagat. Árktalaš mearrajiekŋa lea unnon, ja nu maiddái jieŋa assodat. Maŋimuš 100 jagis lea gaskamearálaš temperatuvra Árktisis badjánan sullii guovtte geardde eanet go máilmmi gaskamearálaš temperatuvra.
Earret čitnadioksiidaluoitimat de dagahit áibmonuoskkideamit dálkkádatmuktimiid ja heajut birrasa árktalaš ja subárktalaš guovlluin. Muktašuvvan dálkkádat Árktisis dagaha ahte ekovuogádatbálvalusat váikkuhuvvojit ja árbevirolaš eallinvuogit uhkiduvvojit. Boazodoalu, guolásteami ja bivddu eavttut rivdet. Árktisa čoaska dálkkádat dagahit ahte birasmirkkot, nugo eallisilba ja orgánalaš birasmirkkut čoahkkanit ja bisánit, ja dát váikkuha erenoamážit elliide ja olbmuide, mat ellet guliin ja njurjuin. Maiddái olju ja gássa ávkkástallan váikkuhit olbmuid eallindillái.
Árktisa luondu lea earenoamáš hearki, earret eará go šlájat leat heivehuvvon galbma dálkkádahkii ja eaige sáhte mannat davvelii go temperatuvra badjána. Guovlu lea maid erenoamáš hearki meara suvrumii, maid min čitna luoitimat atmosferii dagahit.
Máŋga dutkamis boahtá ovdán ahte lea oktavuohta asehat jieŋa Árktisis ja eanet vuolledeattu Davvi Kalohtas. Dát dagaha ahte Ruoŧa badjel leat unnit garra oarjebiegga ja daste šaddet galbmaset dálvvit. Go Jiekŋa šaddá ain asehat Árktisis, de dat sáhttá dagahit eanet liegganeami lulábealde Árktisa, go davvebiekkat dolvot unnit galbma áimmu lulás go Árktis lieggana eanet.
Dálkkádatrievdan ii leat boahtteáiggi hástalus muhto váikkuha dál juo boazodollui. Dát boahtá ovdán eanemusat dálvet ja dat dagahit garra dálkkiid. Šaddodat rievdá (guhkit áiggi badjel) dálkkádatmuktima geažil, mii lea dehálaš boazodollui. Sisabahkkemat váikkuhit garrasit lundui báikkálaččat ja luondduriggodagaid geavaheami dáfus oktan dálkkádatrievdamiiguin dagaha dát ahte ferte gávdnat iešguđetlágan čovdosiid, mat váldet vuhtii buot beliid báikkálaš rievddadeaddji birrasis.
Dás sáhtát geahččat video Ásia Indigenous Peoples Pact Foundation mas čilge mo dálkkádatmuktimat váikkuhit álgoálbmogiidda 17 minuvtta. FUOMÁŠUS! Dat lea eaŋgalasgillii.